Theo số liệu mới nhất từ Bộ Giao thông Vận tải Mỹ (USDOT) công bố vào thứ Hai, chi phí nhiên liệu của các hãng hàng không Mỹ trong tháng 4 đã tăng vọt 78% so với cùng kỳ năm ngoái, cán mốc gần 6,5 tỷ USD. Nguyên nhân cốt lõi của sự bùng nổ chi phí này bắt nguồn từ cuộc xung đột tại khu vực Trung Đông, đẩy giá nhiên liệu máy bay liên tục leo thang.
Áp lực chi phí đè nặng và sự sụp đổ của hãng hàng không giá rẻ
Báo cáo hàng tháng của USDOT chỉ ra rằng, chi phí nhiên liệu trong tháng 4 đã tăng tới 26% so với tháng 3, bất chấp việc các hãng bay thực tế đã tiêu thụ ít hơn 2,6% lượng nhiên liệu trong cùng khoảng thời gian này.
- Giá nhiên liệu chạm đỉnh: Mức giá trung bình cho mỗi gallon nhiên liệu trong tháng 4 đạt 4,11 USD, tức tăng thêm 1,81 USD so với tháng 4/2025.
- Hệ lụy trực tiếp: Xu hướng tăng giá cực đoan này đã ngay lập tức giáng một đòn nặng nề vào ngành hàng không. Spirit Airlines — một hãng hàng không giá rẻ siêu tiết kiệm của Mỹ — đã phải tuyên bố dừng hoạt động vào tháng 5 với lý do giá nhiên liệu tăng cao khiến họ không còn lựa chọn nào khác.
Hiện tại, bốn ông lớn bao gồm Delta Air Lines, United Airlines, American Airlines và Southwest Airlines đang nắm giữ khoảng 80% tổng số chuyến bay nội địa tại Mỹ. Việc giá dầu thô leo thang do lo ngại gián đoạn nguồn cung không chỉ kéo giá nhiên liệu bay đi lên mà còn mở rộng biên lợi nhuận của các nhà lọc dầu, buộc các hãng hàng không phải đối mặt với mức tăng chóng mặt ở khoản mục chi phí lớn nhất của họ.
Cục diện hàng không toàn cầu: Lợi nhuận lao dốc, giá vé tăng vọt
Bên cạnh việc giá dầu đi lên, cuộc xung đột tại Trung Đông — được kích ngòi bởi các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran — còn buộc các hãng hàng không phải thay đổi lộ trình đường bay để né tránh các vùng phận bị đóng cửa hoặc hạn chế. Việc bay vòng này làm tăng lượng nhiên liệu tiêu thụ và gây áp lực lớn lên năng lực vận tải vốn đã căng thẳng của ngành.
Trong báo cáo thường niên công bố hôm Chủ Nhật, Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) — tổ chức đại diện cho hơn 370 hãng hàng không chiếm khoảng 85% lưu lượng giao thông hàng không toàn cầu — đã đưa ra những dự báo kém sắc cho năm 2026:
- Lợi nhuận toàn ngành sụt giảm: IATA dự kiến tổng lợi nhuận ròng của ngành hàng không toàn cầu năm 2026 sẽ chỉ đạt 23 tỷ USD. Con số này thấp hơn rất nhiều so với dự báo trước đó là khoảng 41 tỷ USD, và giảm mạnh so với mức 45 tỷ USD đạt được vào năm 2025.
- Hóa đơn nhiên liệu khổng lồ: Chi phí nhiên liệu toàn ngành được dự báo sẽ tăng vọt lên khoảng 350 tỷ USD trong năm nay, so với mức 252 tỷ USD của năm 2025. Nhiên liệu hiện chiếm tới gần 1/3 tổng chi phí hoạt động của các hãng bay.
Hệ quả tất yếu là người tiêu dùng phải gánh một phần áp lực này. Theo dữ liệu tìm kiếm từ KAYAK, giá vé trung bình cho các chuyến bay khởi hành từ Mỹ trong năm nay đã tăng tới 31% đối với các tuyến nội địa và 22% đối với các tuyến quốc tế khi so sánh với cùng kỳ năm 2025.
Câu hỏi thường gặp (FAQs)
Tại sao giá nhiên liệu tăng lại khiến hãng Spirit Airlines phải ngừng hoạt động?
Là một hãng hàng không thuộc mô hình giá rẻ siêu tiết kiệm (ultra-low-cost carrier), biên lợi nhuận trên mỗi vé của Spirit Airlines vốn rất mỏng. Khi chi phí nhiên liệu — khoản chi lớn nhất của một hãng bay — tăng vọt tới 78%, hãng không thể bù đắp nổi chi phí vận hành dẫn đến việc phải đóng cửa vào tháng 5/2026.
Giá vé máy bay tại Mỹ trong năm 2026 tăng cụ thể ra sao?
Theo dữ liệu từ nền tảng KAYAK, so với cùng kỳ năm 2025, giá vé máy bay trung bình có điểm khởi hành từ Mỹ đã tăng đến 31% cho các chặng bay nội địa và tăng 22% cho các chặng bay quốc tế.
Tình hình xung đột Trung Đông ảnh hưởng gián tiếp đến đường bay như thế nào?
Các cuộc không kích tại Trung Đông khiến nhiều vùng trời bị đóng cửa hoặc thắt chặt an ninh. Các hãng hàng không buộc phải điều chỉnh, cho máy bay bay đường vòng kéo dài thời gian để đảm bảo an toàn, dẫn đến việc tiêu tốn nhiều nhiên liệu hơn và trực tiếp làm tăng chi phí vận hành.